Opiaten

 
papaver, zaaddoos

Foto: Andreea Popescu, Unsplash

Opiaten zijn sterke pijnstillers die worden voorgeschreven bij hevige pijn. Opiaten worden ook wel opioïden of opioïde pijnstillers genoemd.
 

 

Oxycodon, Fentanyl, en Morfine  zijn sterkwerkende opiaten.
Tramadol is een zwakwerkend opiaat.

Hoe worden opiaten gemaakt

Morfine wordt gemaakt uit ruwe opium, dat weer gewonnen wordt uit het sap van de onrijpe zaadbol van de papaverbloem.

 

Oxycodon, Tramadol en Fentanyl zijn de synthetische versie van dit product.

Hoe werken opiaten

Opiaten blokkeren pijnprikkels. Ze hechten zich aan speciale opiaatreceptoren aan de uiteinden van je zenuwcellen. Het gevolg daarvan is dat je geen pijn meer voelt, hoe hevig die ook is. Opiaten zijn de sterkste pijnstillers die er bestaan.

 

Opiaten werken ook op het genotscentrum in de hersenen. Je voelt je gelukkig en ontspannen.

 
 

Welke opiaten zijn er

Sterkwerkende opiaten die het vaakst worden voorgeschreven door een huisarts of specialist zijn Oxycodon, Fentanyl en Morfine.
 

Deze middelen worden onder verschillende namen en in verschillende toedieningsvormen op de markt gebracht.

 

 

Hoe weet ik of mijn medicijn een opiaat is

Als het goed is, hebben je arts en je apotheek je dat verteld; het staat ook op de bijsluiter en in de extra informatie die je van je apotheek hebt gekregen.

Als je meer wilt weten: op https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/groepsteksten/opioiden staat een overzicht van alle opiaten en hun varianten en verschillende namen, met uitvoerige informatie over het gebruik, de bijwerkingen en waar je op moet letten tijdens het gebruik.

 

Ook al worden deze middelen voorgeschreven door je huisarts of specialist, onthoud dat het hier om zeer zware, verslavende medicatie gaat. Wees altijd voorzichtig bij het gebruik, en houd je goed aan de voorschriften.

Wanneer worden opiaten voorgeschreven

Opiaten worden vaak voorgeschreven na een operatie, soms ook bij chronische pijn, bij pijn door kanker en in de terminale zorg. De voorschrijver is meestal je huisarts of specialist.

Voor kortdurend gebruik bij hevige pijn zijn opiaten zeer geschikt. Voor langdurig gebruik zijn ze niet geschikt, vanwege alle bijwerkingen en het risico op verslaving.

'Opiaten moet je eigenlijk maar in twee situaties voorschrijven: kortdurend voor mensen met zware pijn en palliatief voor terminale patiënten,' zegt Albert Dahan, pijnspecialist van het Leids Universitair Medisch Centrum.

* Bron/link: https://www.platforminvestico.nl

Hoe gaat stoppen met opiaten

Je kunt niet in één keer stoppen met opiaten, want dat is zeer belastend voor het lichaam. Daarom moet je voorzichtig, stapsgewijs afbouwen, in overleg met je huisarts.

Op deze website lees je alles over afbouwen en stoppen.

 

Hoelang duurt afbouwen/ afkicken

Dat is bij iedereen verschillend, maar het komt soms voor dat mensen haast even lang bezig zijn met afkicken als dat ze opiaten hebben gebruikt.

 

Hoe eerder je ermee kunt stoppen, hoe beter. Je kunt beter nu iets meer pijn hebben, dan straks te moeten afkicken. Alles wat je nu gebruikt moet je later ook weer afbouwen/afkicken. 

Drie grote gevaren van opiaatgebruik

 
  1. Verslaving

Al na twee weken is het lichaam aan deze pijnstillers gewend; zowel lichamelijk als geestelijk kruipen ze in je systeem. Verslaafd raken aan deze pijnstillers is heel makkelijk. Er af komen is een stuk moeilijker.

zaaddoos, slaapbol

Foto: Severin Candrian, Unsplash

    2. Een overdosis

Beroemdheden als Prince, Michael Jackson en Tom Petty en vele anderen stierven allen aan een overdosis opiaten. Niet omdat ze de middelen als drugs gebruikten, maar omdat ze per ongeluk teveel gebruikten.

 

De afgelopen 20 jaar zijn in de Verenigde Staten zo’n 500.000 mensen gestorven als gevolg van een overdosis opiaten. In de meeste gevallen waren het gebruikers van Oxycodon.

 

Ook in Nederland neemt het aantal overdoses toe. Het Nationaal Informatie Vergiftigingen Centrum registreerde in 2018 ruim vierhonderd overdoses, een sterke stijging ten opzichte van de jaren daarvoor.

    3. Een ongeluk 

Van opiaten word je vergeetachtig en wazig in je hoofd. Dit kan grote ongelukken veroorzaken. Een ongeluk thuis of op straat is zo gebeurd.

Morfine is qua sterkte vergelijkbaar met heroïne. Oxycodon is dubbel zo sterk als morfine, Fentanyl tachtig tot honderd keer zo sterk.

Opiaatgebruik in Nederland

Rond de jaren '90 werden opiaten beschouwd als veilig en effectief. Maar de afgelopen tien, vijftien jaar zijn artsen zich steeds meer bewust geworden van de gevaren die kleven aan het gebruik ervan. 

 

Volgens een schatting waren er in 2018  zo'n 200.000 langdurige gebruikers van opiaten in Nederland. De meesten van hen krijgen opiaten voorgeschreven voor lage rugpijn en klachten aan de gewrichten. Dat is merkwaardig, want de werkzaamheid van opiaten voor deze klachten is nooit bewezen.

Ook al is de maatschappelijke problematiek rondom het gebruik van opiaten in Nederland niet te vergelijken met die in Amerika, voor de individuele gebruiker kunnen de problemen rondom het gebruik enorm zijn.