.png){kind=small}
Ervaringsdeskundigen helpen je verder
Tramadol: dit moet je weten
Tramadol is een sterke morfine-achtige pijnstiller: het behoort tot de zwakwerkende opiaten.
Oxycodon, fentanyl en morfine zijn sterkwerkende opiaten. Over het algemeen is afbouwen en stoppen met tramadol makkelijker dan het afbouwen van de sterkwerkende opiaten. Toch hebben sommige mensen er veel moeite mee.
Wat doet tramadol in je lichaam
Tramadol dempt pijnsignalen in de hersenen. De pijn is er nog wel, maar wordt minder sterk ervaren. Veel mensen voelen zich daardoor ook rustiger.
Bij gebruik van tramadol neemt het middel een deel van de pijnbeheersingstaken over. Het eigen pijnbeheersingssysteem wordt minder actief.
Tramadol remt daarnaast de heropname van serotonine en noradrenaline. Deze stoffen spelen een rol bij stemming en stressbeheersing. Dat kan verklaren waarom tramadol naast pijnstilling soms ook een rustgevend effect heeft. Wanneer je gaat afbouwen, valt dit effect weg.
Somberheid en pijn tijdens afbouwen
Tijdens het afbouwen van tramadol komen somberheid en depressieve gevoelens regelmatig voor— vaker dan bij andere opiaten. Dat hangt samen met de invloed van serotonine en noradrenaline.
Tegelijkertijd moet het eigen pijnbeheersingssysteem weer op gang komen. Dat kost tijd. In de tussenliggende periode kun je meer last krijgen van pijn.
Waarom ontwenning bij iedereen anders is
Hoeveel last iemand krijgt van ontwenningsverschijnselen is niet te voorspellen. De één stopt na langdurig gebruik relatief gemakkelijk, terwijl een ander al na kort gebruik flinke klachten kan ervaren.
Bij langdurig gebruik bindt tramadol zich aan vetweefsel en eiwitten in het lichaam. Bij de één is het middel eerder volledig uit je systeem dan bij de ander.
Hoe dan ook: ook al is tramadol een zwak werkend opiaat, afbouwen vraagt tijd, aandacht, zorg en veel geduld.
Het komt vaker voor dan je misschien denkt dat mensen bij het afbouwen van tramadol ondersteuning nodig hebben vanuit de verslavingszorg.
De kans op verslaving aan tramadol is klein...
maar wel aanwezig
Langdurig gebruik tramadol
Lichamelijke gewenning
Hoe langer je tramadol gebruikt, en hoe hoger de dosering, hoe meer je lichaam aan het middel gewend raakt. Qua pijnbestrijding heb je steeds meer tramadol nodig om de pijn te onderdrukken en je goed te voelen.
Lichamelijke gewenning betekent dat je lichaam zich instelt op tramadol, afhankelijk wordt. Dit gaat buiten je eigen wil om.
Wanneer het lichaam te weinig tramadol heeft, geeft het een duidelijk zijn af: je voelt ontwenningsverschijnselen.
Geestelijke afhankelijkheid: verslaving
-
Normaal gesproken is de kans op verslaving - "verlangen" hij en de sterke behoefte aan het middel om je goed te voelen - bij het gebruik van tramadol klein.
-
Toch komt geestelijke afhankelijkheid vaker voor dan je denkt. Tramadol geeft een prettig, rustig gevoel. Het innemen van je medicatie kan iets worden waar je naar uitkijkt. Verslaving kan er ongemerkt insluipen.
-
Tramadol verzacht stress, spanning. Ook dit kan het gebruik extra aantrekkelijk maken - en het stoppen extra moeilijk.
-
Mensen die in het verleden al eens verslaafd zijn geweest aan alcohol en/ of drugs of een geestelijk of maatschappelijk onstabiele achtergrond hebben, lopen een groter risico op geestelijke afhankelijkheid.
-
Maar let op: verslaving/ geestelijke afhankelijkheid kan iedereen overkomen.
Redenen om te stoppen
-
Verminderde werkzaamheid
Tramadol kan zijn werkzaamheid verliezen als je het langdurig (maanden of jaren) gebruikt. Als je dat merkt, bespreek dan met je arts of het zinvol is om te stoppen/ over te stappen op andere medicatie.
-
Gedragsverandering
Sommige mensen merken dat tramadol niet alleen lichamelijk effect heeft, maar ook hun emoties en gedrag sterk beïnvloedt. Sommige mensen zeggen later dat ze zichzelf bijna niet meer terug kenden.
“Hoe langer ik tramadol gebruikte, hoe gekker ik werd. Ik uitte me door schreeuwen en stampend door het huis te lopen. Achteraf besef ik: het was de tramadol. Ik was mezelf niet meer.”
👉 Lees het hele verhaal: Tramadol heeft me bijna mijn relatie gekost
-
Gezondheidsschade
Bestaande gezondheidsklachten (o.a. epilepsie of lever- of nierfunctiestoornissen) kunnen in combinatie met tramadol verergeren.
Gelijktijdig gebruik van alcohol, kalmeringsmiddelen, antidepressiva of antipsychotica kan de dempende, verdovende werking van tramadol op het centrale zenuwstelsel versterken.
De beide middelen versterken als het ware elkaars effect. In het uiterste geval kan dat overlijden tot gevolg hebben, bijvoorbeeld doordat de ademhaling te sterk wordt onderdrukt.
Als je meer gebruikt dan de maximale dosis, dan kunnen de gevolgen zeer ernstig zijn.
Stoppen met tramadol
Mensen die tramadol kort hebben gebruikt (minder dan een maand), kunnen meestal vrij gemakkelijk stoppen. Loop je tijdens het afbouwen toch tegen problemen aan, dan kan het helpen het tempo te verlagen en kleinere stappen te maken.
Rustig afbouwen is voor het lichaam het minst belastend. Door het tempo aan te passen krijgt je lichaam de tijd om te wennen aan de nieuwe situatie en tot rust te komen.
Ben je op leeftijd, heb je een kwetsbare gezondheid of een gevoelig lichaam, dan is extra voorzichtig afbouwen met ruime pauzes tussen de stappen verstandig.
Ervaringsdeskundigen geven aan dat langzaam afbouwen beter te verdragen is. Het kan sneller, maar dat gaat vaak gepaard met meer klachten.
Worden de stappen te zwaar of te groot, dan lees je in het Tramadol Afbouwschema hoe je verder kunt afbouwen met kleinere stappen.
Begeleiding
De meeste mensen slagen er prima in om met begeleiding van de huisarts af te bouwen. Anderen bouwen af via de verslavingszorg, de pijnpoli of met hulp van de apotheek.
Wetenschappelijk is vastgesteld dat een afbouwtraject meer kans van slagen heeft wanneer het is opgesteld in overleg tussen de begeleider en patiënt en beide partijen erachter staan. De begeleiding speelt een belangrijke rol in jouw afbouwtraject.
Wanneer de begeleiding niet goed gaat
Afbouwen doe je in samenwerking met je huisarts, apotheker of begeleider.
Maar wat als jouw arts niet beschikt over de juiste kennis om jou te begeleiden?
Of als het afbouwen niet verloopt zoals jij verwacht of gehoopt had?
Of als je een (onoverbrugbaar) conflict met je arts hebt?
Of als je huisarts wil dat je te snel afbouwt?
👉 Op de pagina Begeleiding: wat als het mis gaat kun je lezen wat je kunt doen.
Afbouwtempo
-
Hoe rustiger je afbouwt, hoe minder last je zult hebben van extreme ontwenningsverschijnselen.
-
Laat je lichaam het afbouwtempo bepalen. Ga je te snel, dan zul je meer last hebben van ontwenningsverschijnselen. Sommige mensen kiezen er toch voor om snel af te bouwen. Dat is een keuze. Het gaat erom dat jij achter je eigen afbouwplan staat.
-
Je arts bepaalt uiteindelijk het afbouwplan, maar zelf heb je hierin ook een stem. Als je dokter iets voorstelt waarvan jij voelt dat het niet goed voor jou is, geef dat dan duidelijk aan. Blijf steeds opletten: wees een mondige patiënt!
Kortwerkende tramadol afbouwen
Ga je afbouwen met kortwerkende tramadol, houd dan rekening met de werkingsduur van het middel. Kortwerkende tabletten of capsules werken ongeveer 6 uur.
Daarna is het middel uitgewerkt en zit je lichaam als het ware ‘zonder’. Bij sommige mensen werkt tramadol zelfs nog korter. Om schommelingen te beperken, neem je kortwerkende tramadol het beste gelijkmatig verdeeld over de dag.
Rustig tempo
Bouw rustig af en kijk wat je lichaam aankan. Zolang je nog last hebt van ontwenningsverschijnselen, ga je niet verder omlaag. De volgende stap zet je pas wanneer je je weer redelijk goed voelt.
Hoe groot de afbouwstappen kunnen zijn, hangt af van hoe lang en hoeveel je het middel gebruikt hebt.
Soms raakt tramadol sneller uitgewerkt
Tramadol werkt niet bij iedereen even lang. Daardoor lijkt het alsof het afbouwen niet lukt. Bij sommige mensen wordt tramadol sneller afgebroken door het lichaam dan bij anderen. Het lichaam ervaart al ontwenning, terwijl het nog geen tijd is voor de volgende dosis.
Herken je dit? Kijk dan eens of de momenten waarop je je beroerd voelt samenhangen met het tijdstip van de volgende dosis.
Dit is zeker iets om met je arts te bespreken.
Voel je je ziek, rillerig, ellendig en krijg je extreem veel pijn, dan is dat een teken van ontwenningsverschijnselen. Ook al zegt een arts soms: “Zet door, je kunt dit” — als jij je zo ziek voelt, dan kan je lichaam het tempo niet aan.
In dat geval is het verstandig eerst te stabiliseren: je blijft bijvoorbeeld twee weken op dezelfde dosis. Daarna bouw je verder af in een langzamer tempo, met kleinere stappen.
Het laatste stukje afbouwen is vaak het moeilijkst. Heb je vooral moeite met de grootte van de laatste stappen, dan kun je overstappen op tramadol druppels. Daarmee kun je kleinere doseringen maken en langzamer afbouwen.
Wil het helemaal niet lukken, dan kun je voor het laatste stukje afbouwen overstappen naar taperingstrips.
Stabiliseren kan helpen
Informatie is belangrijk
Om ontwenningsverschijnselen en extra ellende tijdens het afbouwen te voorkomen, moet je kunnen herkennen wanneer het mis dreigt te gaan. Dat je gelijk denkt: hé, nu moet ik opletten.
Het probleem is: als de ontwenning toeneemt, kun je minder helder nadenken. Je bent ziek, minder alert. Je lichaam is bezig met overleven; nadenken staat even op een laag pitje.
Juist daarom is het belangrijk om informatie te lezen op momenten dat het wél gaat.
Langwerkende tramadol afbouwen
Bij het afbouwen van langwerkende tramadol werk je noodgedwongen met standaard doseringen.
De laagst verkrijgbare dosering langwerkende tramadol is 50 mg. Dat betekent dat verlagingen al snel groot aanvoelen.
Je kiest één innamemoment om te minderen. Bepaal zelf wat voor jou prettiger voelt: eerst de ochtenddosis of eerst de avonddosis.
Hoeveel ga je omlaag?
Dat kan niet anders zijn dan 50 mg langwerkend. Lagere doseringen zijn niet beschikbaar.
Gaat het goed, dan kun je na ongeveer twee weken het andere innamemoment verlagen. Zo ga je stapsgewijs omlaag, zolang je lichaam dit goed kan volgen.
Merk je dat het afbouwen zwaarder gaat voelen?
Op dat moment schakel je over naar het Tramadol Afbouwschema.
In het Tramadol Afbouwschema leggen we uit hoe je verder kunt afbouwen, rustig met kleine stapjes.
Aan de orde komen:
• Minderen met een combinatie van tramadol tabletten/capsules (langwerkend of kortwerkend) en tramadoldruppels/vloeistof.
• Wat kun je doen om zo min mogelijk last te hebben van ontwenningsverschijnselen
• Wat kun je doen om het laatste stukje afbouwen zo draaglijk mogelijk te maken?
Ontwenning tramadol
Ontwenningsverschijnselen horen bij het afbouwen van opiaten, ook van het afbouwen van tramadol.
Je kunt last krijgen van depressieve gevoelens, onrust, trillen, diarree, hartkloppingen, loopneus, niezen, rillerigheid, koorts, zweten, slapeloosheid, branderige huid, spierkrampen, hoesten, verlies van eetlust, misselijkheid en maagkrampen. Ook oorsuizen komt voor. Deze ontwenningsverschijnselen zijn vervelend, maar als je niet te snel afbouwt, zijn ze te verdragen.
Iedere keer als je dosering omlaag gaat, zul je daar wat van merken. Maar als het goed is, trekken de ontwenningsverschijnselen na een dag of twee, drie weer weg.
Als de ontwenningsverschijnselen voor jou niet te verdragen zijn, dan is de kans groot dat de hoeveelheid waarmee je omlaag bent gegaan te groot is geweest. Het kan ook zijn dat de afbouwstap te dicht op de vorige zat. Het kan natuurlijk ook een combinatie zijn.
Veel last van ontwenning?
Veel last hebben van ontwenningsverschijnselen is een teken dat je te snel afbouwt. Het kan ook zijn dat jouw lichaam tramadol snel afbreekt, waardoor het middel eerder uitgewerkt is.
Wat de oorzaak ook is: probeer je afbouwtempo zodanig aan te passen dat je zo min mogelijk last hebt van ontwenningsverschijnselen. Bespreek hebt met je arts. Het is niet de bedoeling dat je de hele tijd doodziek bent!
Wat kun je doen
-
Je kunt je arts vragen om medicatie om de ontwenningsverschijnselen te verminderen.
-
Met behulp van de medicatie kun je de tijd doorkomen totdat het nare gevoel vermindert.
-
Neem geen tramadol erbij om je beter te voelen; alles wat je nu erbij gebruikt, moet je straks opnieuw afbouwen.
-
Blijf minstens twee à drie weken op dezelfde dosis, misschien drie weken. Dat heet 'stabiliseren'. Dit is heel belangrijk, want als je te snel weer gaat minderen, word je weer ziek.
-
Wacht voordat je verder gaat met afbouwen tot je lichaam er klaar voor is.
-
Spreek met je arts af dat je de volgende keer een kleinere stap omlaag gaat en dat er langere tijd tussen de stappen zit, om te voorkomen dat weer hetzelfde gebeurt.
-
Bedenk steeds: je hebt het middel langdurig gebruikt, dus waarom zou je je haasten? Hoe meer haast, hoe groter de kans op problemen!
Stoorzenders tijdens het afbouwen
WELKOM OP HET FORUM
WELKOM OP FACEBOOK
Besloten groepen Opiaten Afbouwen
Zoek je contact met anderen die echt begrijpen wat je doormaakt?
Je bent welkom in onze besloten communities.
Forum Opiaten Afbouwen
Een rustige plek om ervaringen en vragen te delen. Het forum is nog in opbouw; berichten blijven overzichtelijk terug te vinden, maar het kan soms even duren voordat er gereageerd wordt.
Besloten Facebookgroep
Wil je liever snelle reacties en direct contact? In de Facebookgroep is dagelijks uitwisseling en er wordt meestal snel gereageerd.
Kies de plek die nu het beste bij jou past — of gebruik ze allebei.
👉 Besloten FB Opiaten Afbouwen Contactgroep
👉 Besloten Forum Opiaten Afbouwen
