Pijn

 
vrouw, pijn

Foto: Klara Kulikova, Unsplash

De pijn die je ervaart bij het afbouwen van Oxycodon, Fentanyl en Morfine lijkt op het ellendige gevoel dat je kunt hebben bij een zware griep. Je lichaam voelt stijf, pijnlijk, alles doet zeer, van top tot teen. Ook bij stoppen met Tramadol kun je hier last van hebben.

Je kunt medicatie krijgen tegen alle ontwenningsverschijnselen, maar niet tegen pijn die het gevolg is van het minderen van de opiaten. Deze pijn komt vanuit het centrale zenuwstelsel: de plek die al die tijd gedempt is door de opiaten.

 

De pijn is het signaal waarmee het lichaam aangeeft dat het opiaten wil. De pijn kan behoorlijk heftig zijn, en daardoor soms ook beangstigend.

Uiteindelijk, wanneer je lichaam weer gewend is aan een leven zonder opiaten, trekt de pijn vanzelf weg. In de tussentijd is paracetamol het enige om de pijn te onderdrukken. Verder is er weinig aan te toen. 

"Tijdens het afbouwen komt het pijnbeheersingssysteem van het lichaam onder stress te staan

en zal de pijn in eerste instantie buitensporig toenemen,

al bij een kleine afname in opiaatgebruik."

Bron: Patiëntenfolder Opiaten bij Chronische Pijn, Erasmus MC*
 

 

Als je Oxycodon, Fentanyl, Morfine of Tramadol gaat afbouwen, krijg je, naast de bekende ontwenningsverschijnselen, ook te maken met een stapeling van verschillende pijnen, die het afbouwen extra moeilijk maken. Deze pijnen hebben verschillende oorzaken.

 

Verschillende oorzaken van pijn

 

 
  • De napijn van een operatie of ongeluk.

​Pijn door een lichamelijke oorzaak

 

 
  • Als je langdurig zeer hevige pijn hebt - of hebt gehad - kan het gebeuren dat het alarmsysteem van het lichaam overprikkeld raakt. Daardoor blijft het in de alarmstand staan en voortdurend pijnsignalen afgeven, ook wanneer de oorzaak van de pijn is weggenomen. Je krijgt dan pijn door overprikkeling.

    Ook al heeft deze pijn geen aanwijsbare oorzaak , dit is een zeer reële pijn. Op den duur wordt deze pijn minder, maar dat gebeurt pas wanneer het lichaam  tot rust is gekomen.  

    Soms is het erg moeilijk om pijn door overprikkeling helemaal kwijt te raken. Je reactie op stress, je levensstijl en de manier waarop je omgaat met pijn spelen een grote rol bij het in stand houden van deze pijn.

    Meer hierover lees je op de pagina Chronische pijn en Afbouwen.

Pijn door overprikkeling

 

Pijn veroorzaakt door opiaatgebruik

  • Hyperalgesie: hyperalgesie is pijn die erbij is gekomen door het langdurig gebruik van de opiaten zelf. Bij langdurig gebruik treedt altijd hyperalgesie op.
     

  • Allodynie: een extreme gevoeligheid van het lichaam als gevolg van opiaatgebruik, waardoor ook dingen die gewoonlijk geen pijn doen, ineens pijn veroorzaken. 

 

  • Een verstoord pijnbeheersingssysteemhet eigen pijnstillend vermogen van het lichaam is uitgevallen, vanwege de voortdurende aanwezigheid van opiaten. Het lichaam is voor pijnstilling compleet afhankelijk geworden van de opiaten. Neem je de opiaten weg, dan moet het lichaam het eigen pijnstillend systeem opnieuw gaan opstarten. Zolang dat nog niet gebeurd is, is er geen pijndemping aanwezig. Het gevolg is, dat je op allerlei plaatsen in je lichaam pijn krijgt.

bliksem

Foto: Bas van der Horst, Unsplash

 

​Pijn veroorzaakt door het afbouwen

  • De pijn die wordt veroorzaakt door het als gevolg van het afbouwen verstoorde pijnbeheersingssysteem (zie hierboven het citaat van de folder van Erasmus MC in de blauwe balk).

  • De extra gevoeligheid voor pijn - als gevolg van de ontwenning - waardoor je alles nog meer voelt.

 



Alsof dit alles nog niet genoeg was, kan er in de periode dat je opiaten gebruikte, ook nog nieuwe pijn zijn bijgekomen. Bijvoorbeeld door een ontsteking of blessure, die je pas opmerkt als je gaat afbouwen.
 

Bij nieuwe pijnklachten moet je arts altijd onderzoeken waar de pijn vandaan komt. Niet alle pijn mag op het conto van de ontwenning worden geschreven. 

Nieuwe pijn

 

Chronische pijn 

Voor chronische pijnpatiënten die Oxycodon, Fentanyl, Morfine of Tramadol gebruiken, is stoppen extra moeilijk. Want ook voor de chronische pijn moet een oplossing gevonden worden. 

 

Maar het is mogelijk om beide problemen samen aan te pakken en te behandelen. Er zijn revalidatiecentra die veel succes boeken op dit gebied. 


Klik door naar de pagina Afbouwen bij Chronische pijn.

Klik door naar de pagina Chronische pijn en opiaten om meer over deze moeilijk te behandelen pijn te weten te komen.
 

Alles bij elkaar kunnen pijnklachten het afbouwen tot een enorme uitdaging maken. Het worstelen met pijn kan gemakkelijk leiden tot stress, verdriet en een gevoel van teleursteling. Het is heel begrijpelijk als je je soms uitgeput en moedeloos voelt.  

Het goede nieuws is, dat deze pijnen uiteindelijk vanzelf wegtrekken, wanneer de opiaten uit je systeem zijn. Ook sensitisatie en pijn door overprikkeling kunnen weer weggaan.

 

Sommige mensen slagen erin om met een rustig afbouwschema en een goede begeleiding de pijnen onder de knie te krijgen, of in ieder geval draaglijk te maken.
 

"Als je veel last hebt van pijn, helpt een rustig
afbouwschema het lichaam tot rust te komen." 

 

 

Als je het erg moeilijk hebt vanwege pijnklachten, is een rustig afbouwschema, met veel tijd tussen de doseringsverlagingen, het vriendelijkst voor het lichaam. 

Neem ruim de tijd voordat je de volgende stap omlaag zet. Als dat even duurt, dan is dat zo. Behandel het lichaam met zachtheid.

Bespreek met je huisarts of je afbouwschema aangepast kan worden om deze moeilijke periode door te komen.
Vraag ook of je arts medicatie wil voorschrijven om andere ontwenningsverschijnselen zoveel mogelijk te dempen.

Afbouwschema aanpassen

 

Hoe beter je erin slaagt de pijn te hanteren, hoe eerder het alarmsysteem van je lichaam tot rust komt, hoe makkelijker het afbouwen zal gaan. 

 

Omgaan met pijn is niet iets wat je zomaar even doet. De één lukt het beter dan de ander. In hoeverre je erin slaagt, hangt af van vele factoren

 

Het is belangrijk dat je arts je hierbij zo goed mogelijk ondersteunt, want pijn kan je afbouwtraject enorm verstoren.

Bespreek regelmatig met je arts hoe het gaat, en of het lukt.
Je kunt hulp krijgen bij het omgaan met pijn. Zeker mensen
die opiaten gebruiken of gebruikt hebben vanwege chronische pijn kunnen hier baat bij hebben. Ook dit bespreek je met je arts.

Omgaan met pijn

Stress vermijden

Hoe minder ruimte er in je hoofd is om bezig te zijn met de pijn, hoe beter je je kunt ontspannen. Het kan helpen het om afleiding te zoeken in dingen die juist niets met pijn of afbouwen te maken hebben. Alles wat de aandacht afleidt zal je goed doen. Probeer stress te vermijden.

Misschien kun je proberen heel rustig wat te bewegen, maar wellicht is het voor jou beter om eerst af te bouwen. Dat is bij iedereen anders. Bespreek het met je arts, maar leg jezelf niets op, houd je eigen tempo aan.

Schaam je niet tegenover vrienden en familie dat je je slecht voelt. Blijf je sociale contacten onderhouden. Praat, vertel, wees eerlijk over hoe je je voelt, ook naar je arts toe. Het kan moeilijk zijn om hulp te accepteren, maar probeer jezelf dat toe te staan. Een mens kan niet alles alleen. En er komt een tijd, dat jij ook weer iets voor een ander kunt betekenen.

Het verband tussen voeding en pijn

Voeding en pijn liggen minder ver uit elkaar dan je zou denken. Dit komt doordat voeding invloed heeft op de werking van het zenuwstelsel, het immuunsysteem en het hormoonstelsel. Hierdoor kan een positieve of negatieve uitwerking ontstaan op pijnklachten.

 

De Internationale Associatie voor de Studie rond Pijn (IASP – International Association for the Study of Pain) heeft  een samenvatting gemaakt van de belangrijkste voedingstips voor mensen met chronische pijn.

 

Lees hier de tips.

Bron/link: www.transcare.nl *