_edited_edited.png){kind=small}
Opiaten Afbouwen
Ervaringsdeskundigen helpen je verder
PLAN
AfbouwZORG
"Afbouwzorg: wie neemt de verantwoordelijkheid?"
Plan AfbouwZORG is een pleidooi voor betere afbouwzorg: deskundiger, menselijker en beter afgestemd op de behoeften van de patiënt.
Plan AfbouwZORG kijkt niet alleen naar het afbouwen zelf, maar ook naar de rol van de behandelaar, de kwaliteit van de begeleiding en de deskundigheid van de zorgverleners.
Centraal staat de vraag hoe een betere, meer patiëntgerichte afbouwzorg eruit zou kunnen zien.
Plan AfbouwZORG is een initiatief van Belangenorganisatie Opiaten Afbouwen.
Onderzoek > analyse > plan
Onvoldoende begeleiding
Belangenorganisatie Opiaten Afbouwen is een organisatie van ervaringsdeskundigen.
Sinds 2022 ondersteunen wij mensen die hulp zoeken tijdens het afbouwen van opiaten op doktersrecept.
Dagelijks spreken wij mensen die vastlopen tijdens het afbouwen. Het probleem is vaak dat de zorg onvoldoende aansluit bij wat zij nodig hebben.
Veelgenoemde problemen zijn:
• gebrek aan deskundigheid bij de arts
• onvoldoende begeleiding
• te grote afbouwstappen
• weinig erkenning van ontwenningsklachten
• te weinig aandacht voor manieren om het afbouwen draaglijker te maken
Jaarlijks spreken wij honderden mensen. We horen hun vragen, hun verdriet, hun ervaringen en de problemen waar zij tegenaan lopen.
Voor én door patiënten
Plan AfbouwZORG is gebaseerd op de ervaringen van ruim 700 mensen die dagelijks te maken hebben met de problemen die gepaard gaan met het gebruik/ afbouwen van opiaten op doktersrecept.
Deze ervaringen zijn verzameld via persoonlijke gesprekken, chats, e-mail, onderzoeken en polls.
Daarmee is Plan AfbouwZORG niet alleen een project over patiënten, maar vooral een project vanuit patiënten.
Negen onderzoeken, ruim 700 deelnemers
Belangenorganisatie Opiaten Afbouwen doet onderzoek naar de ervaringen van mensen die opiaten afbouwen of hebben afgebouwd.
Sinds 2024 hebben ruim 700 mensen deelgenomen aan negen onderzoeken en polls over onder meer begeleiding, deskundigheid, ontwenningsklachten, laaggedoseerde medicatie en de rol van zorgverleners.
an deze onderzoeken is allerminst rooskleurig
Veel patiënten lopen vast
De cijfers uit het Onderzoek Afbouwzorg Nederland laten zien dat veel patiënten vastlopen tijdens het afbouwen van opiaten.
Ernstige ontwenningsklachten, onvoldoende begeleiding, een te hoog tempo en verkeerde adviezen komen opvallend vaak terug.
Beleid kijkt vooral naar aantallen
De afgelopen jaren is het beleid in Nederland vooral gericht op het terugdringen van opiaatgebruik en het beperken van het aantal nieuwe recepten.
Dat is belangrijk, maar mensen die nú afhankelijk zijn van opiaten zijn daar niet mee geholpen.
De patiënt is buiten beeld
Wie alleen naar het aantal recepten kijkt, ziet niet wat er tijdens het afbouwen gebeurt.
Daardoor blijven de ervaringen van de patiënt te vaak buiten beeld: de ontwenningsklachten, de begeleiding, het afbouwtempo en de vraag of de zorg eigenlijk wel werkt.
Waarom wordt hier zo weinig naar gekeken?
Gebrek aan onderzoek
Er wordt nauwelijks onderzoek gedaan naar de effectiviteit van de afbouwtrajecten die op dit moment worden ingezet.
• Hoe succesvol is de huidige aanpak?
• Wat zijn de lange termijn resultaten?
• Hoe worden de afbouwtrajecten ervaren door patiënten?
• Hoe deskundig zijn de begeleiders van de afbouwtrajecten?
Wat is überhaupt het slagingspercentage van de huidige afbouwtrajecten?
Niemand die het weet.
De patiënt wordt niet gehoord
Bij het maken van beleid over opiaten zijn veel organisaties betrokken. Maar van de mening en ervaringen van patiënten wordt slechts zeer beperkt gebruikt gemaakt.
Juist mensen die leven met de gevolgen van langdurig opiaatgebruik en afbouwen, beschikken over heel veel kennis en ervaring die het beleid beter kan maken.
In vrijwel alle andere onderdelen van de gezondheidszorg worden ervaringen van patiënten al gebruikt om de zorg te verbeteren.
Maar juist bij het afbouwen van opiaten gebeurt dit niet.
Zonder die structurele inbreng blijft de dagelijkse praktijk van het afbouwen achter de feiten aanlopen.
Geen toekomstbestendige visie
Een toekomstbestendige visie kijkt niet alleen vooruit. Zij zorgt er ook voor dat de problemen die patiënten vandaag ervaren worden aangepakt.
Tegelijk zijn rond opiaatgebruik verschillende ontwikkelingen gaande die de noodzaak alleen maar groter maken:
• Nederland vergrijst; oudere mensen gebruiken meer en langer opiaten. Dat is nu al zichtbaar in het stijgende aantal gebruikers.
• Steeds meer mensen blijven opiaten langduriger gebruiken dan vooraf bedoeld was. Zij vallen niet meer in de categorie: “dit bouwen we makkelijk weer af.”
• De zwarte markt is explosief in beeld gekomen; talloze mensen kopen daar opiaten.
Ook hoe mensen die nu kopen op de zwarte markt zullen op een gegeven moment een beroep doen op de afbouwzorg.
De vraag is of de huidige afbouwzorg daarop is voorbereid.
Wij vrezen van niet.
Het lukt nu al nauwelijks om iedereen goed te begeleiden die hulp nodig heeft. Dan is het onverstandig om te wachten tot het probleem nog groter wordt.
Deze analyse maakt deel uit van Plan AfbouwZORG.
PLAN AfbouwZORG
Plan AfbouwZORG: overzicht
👉 Plan AfbouwZORG
Voorstellen voor betere, menselijkere en deskundigere begeleiding.
Zodra het plan helemaal compleet is, wordt er een link geplaatst.
👉 Analyse
Waarom gaat het afbouwen in de praktijk zo vaak mis?
-
PLAN Afbouwzorg
Bekijk alle onderzoeken en (tussentijdse) resultaten in dit overzicht.