Pleidooi voor Patiëntgerichte Afbouwzorg

Vooroordelen, gebrek aan respect in de afbouwzorg 1e pagina

Respectvolle begeleiding is een belangrijk onderdeel van patiëntgerichte afbouwzorg. Toch beschrijven veel mensen ervaringen van wantrouwen, oordeel en onvoldoende begrip tijdens het afbouwen.

Wie opioïden-op-doktersrecept gebruikt vanwege chronische pijn, krijgt soms meer te verduren dan alleen lichamelijke klachten.

Voor veel mensen zit het probleem niet alleen in het afbouwen zelf, maar ook in hoe zij tijdens dat proces behandeld worden.

Achter de gesloten deur van de spreekkamer worden soms opmerkingen gemaakt die het vertrouwen tussen arts en patiënt onder druk zetten.

Dat kan subtiel zijn, maar ook veel verder gaan.

Wat mensen beschrijven gaat meestal niet over één vervelende opmerking of een incident.

Het gaat over terugkerende ervaringen van wantrouwen, zich niet serieus genomen voelen en het idee voortdurend uitleg of verantwoording te moeten geven.

👉 37% voelt zich niet respectvol behandeld tijdens het afbouwen van opioïden op doktersrecept.

Veel mensen vertellen dat zij zich tijdens het afbouwen niet echt gehoord of begrepen voelen. Dat raakt aan vertrouwen, veiligheid en de ruimte om eerlijk te kunnen vertellen wat er lichamelijk en geestelijk gebeurt.

Iets beter pillen6_edited_edited_edited_

Vooroordelen beginnen waar respect ophoudt

Vooroordelen beperken zich niet tot één plek. Mensen beschrijven het in de spreekkamer van de huisarts, bij de pijnpoli, de fysiotherapeut, de apotheek en in het ziekenhuis.

Veel mensen ervaren dat zij niet meer worden gezien als individu, maar vooral als iemand die opiaten gebruikt.

Dit leidt regelmatig tot wantrouwen, terughoudendheid en het gevoel voortdurend verantwoording te moeten afleggen.

Veel mensen ervaren dat hun klachten, zorgen of grenzen tijdens het afbouwen onvoldoende serieus genomen worden.

Dat heeft invloed op open communicatie, vertrouwen en het gevoel van veiligheid binnen de begeleiding.

Wanneer vooroordelen invloed krijgen op zorg

Vooroordelen blijven niet altijd beperkt tot ongemakkelijke opmerkingen of een gebrek aan begrip.

Soms werken ze door in hoe mensen behandeld worden, welke hulp zij wel of niet krijgen en of klachten nog serieus genomen worden.

Mensen beschrijven situaties waarin wantrouwen de plaats inneemt van ondersteuning, waardoor open communicatie en passende begeleiding onder druk komen te staan.

Poll Houding Zorgverleners: het gevoel continu beoordeeld te worden

In gesprekken met hulpvragers en in onze Poll Houding Zorgverleners komen regelmatig dezelfde ervaringen en gevoelens terug.

Binnen de Poll kregen mensen op meerdere plekken de ruimte om eigen ervaringen en reacties te delen. In totaal werden 34 persoonlijke reacties verzameld.

Mensen beschrijven wantrouwen in de spreekkamer, het gevoel alles te moeten verantwoorden en het idee dat de problemen die zij tegenkomen tijdens het afbouwen vaak worden weggewuifd, niet serieus genomen worden.

Sommigen vertellen dat zij nerveus of angstig zijn wanneer ze een afspraak hebben met de arts.

Anderen durven bijna niet meer eerlijk te vertellen hoe zwaar het afbouwen werkelijk verloopt.

Ook in bredere gesprekken binnen onze achterban komen deze ervaringen regelmatig naar voren.

Voor veel mensen lijken schaamte, argwaan en het gevoel beoordeeld te worden tijdens het afbouwen inmiddels bijna normaal te zijn geworden.

👉 Lees meer ervaringen en reacties uit de Poll Houding Zorgverlenershttps://www.opiatenafbouwen.nl/post/ervaringen-met-zorgverleners-tijdens-het-afbouwen

Van zorg weigeren tot nodeloze hardheid

Wat mensen tijdens het afbouwen meemaken, gaat soms ver over de grenzen van goede zorg heen.

Niet omdat het per ongeluk misgaat.

Maar omdat hulp bewust niet wordt gegeven.

Omdat een houding niet ondersteunt, maar corrigeert — of zelfs bestraft.

Macht, oordeel en wantrouwen

Dit zijn situaties waarin oordeel, wantrouwen en macht de overhand krijgen.

Waarin een patiënt niet meer wordt gezien als iemand met klachten, maar als iemand die onder controle gehouden moet worden.

"Elke cent die er aan mij uitgegeven wordt, is er één te veel."

"Iedere cent is er één te veel"

“Mijn huisarts vindt het zonde van het geld om ‘mensen zoals ik’ door te verwijzen naar de verslavingszorg.
Volgens haar ben ik een verslaafde en kost de samenleving alleen maar geld.

Dat terwijl ik de afgelopen drie maanden zelf heb afgebouwd van 150 naar 75 mcg fentanyl.
Ik heb een eigen bedrijf en ben mantelzorger — maar ik heb hulp nodig. Ik trek het niet meer.

Met tegenzin heeft ze me toch aangemeld.
In mijn dossier zette ze dat ik naast een ‘verslavingsstoornis’ waarschijnlijk ook een ‘somatoforme stoornis’ heb — ‘niet goed te verklaren klachten’.

Waar dat vandaan komt, weet ik niet.
Ik heb een longembolie gehad en blijvende schade door een fout in het ziekenhuis. Dat is alles.

Eigenlijk wil ze helemaal niets met mij te maken hebben.
En dat laat ze duidelijk merken."

Derderangs klant in de apotheek

Zonder titel (600 x 440 px) (440 x 800 p

"Meerdere keren heb ik in de apotheek mijn tranen moeten verbijten. Er wordt dan op luide toon gezegd: 'Nee mevrouw, als wij geen recept binnenkrijgen kunnen wij de oxycodon niet meegeven.'

En het hele dorp luistert mee.

Heel bot. Heel vernederend.

Het is vaker gebeurd dat ik niets mee kreeg -
en zonder medicatie het weekend in moest."

"Kunnen wij dan geen pijn meer hebben,
als 'verslaafden'..?

“Sinds mijn opname ziet mijn huisarts mij als verslaafd — en dus onbetrouwbaar.”

Als ik zeg dat ik pijn heb, is dat voor hem een teken dat ik met een smoesje opiaten probeer te bemachtigen.

Ik ben ‘verslaafd’ - en dus een leugenaar."

julia-zolotova-5ZofAm1f27E-unsplash_edit

Van voorschrijven naar veroordelen

"Zeven jaar lang schreef mijn huisarts herhaalrecepten uit, maar de laatste tijd is hij ontzettend boos en geïrriteerd.

De oxycodon is ineens de grote boosdoener -
erwijl hij het zelf acht jaar heeft voorgeschreven.

Hij heeft met grote letters 'JUNK' in mijn dossier gezet.

Ik ben 68 jaar, ik ben oma!
Binnenkort moet ik naar de verslavingszorg.

Mijn huisarts heeft zich al die jaren nooit met mij bemoeid; hij heeft dit gewoon laten gebeuren.

Nu ben ik ineens een verslaafde."