Uitslag Poll: Voorlichting vooraf bij het voorschrijven van opiaten

Mini-onderzoek: Heeft jouw arts verteld...?

• Dat afbouwen extreem moeilijk kan zijn?
  

• Ontwenningsverschijnselen heftig kunnen zijn?

  
  

• Dat langdurig gebruik meer pijn kan veroorzaken?

  
  

• Dat afhankelijkheid al snel kan ontstaan?
  

• Dat sommige mensen uiteindelijk hulp van de verslavingszorg nodig hebben

  om te stoppen?

"Nee.... Had ik het maar geweten."

Wij vroegen de leden van onze besloten Facebookgroep of zij van hun arts voldoende informatie hadden ontvangen toen zij met opiaten begonnen.

Vraag: Kreeg jij voorlichting vooraf?

Bijna iedereen gaf hetzelfde antwoord: “Nee… helemaal niets is mij verteld.”

Veel mensen beschrijven hetzelfde verloop:

• de medicatie werd makkelijk voorgeschreven

• recepten werden langdurig verlengd

• waarschuwingen bleven uit

• pas tijdens het afbouwen ontstond het besef hoe zwaar afhankelijkheid kan zijn
  

Velen zeggen achteraf dat zij nooit een volledig beeld hebben gekregen van de mogelijke gevolgen van langdurig opiaatgebruik. Samenvattend: bijna niemand wist waar hij of zij aan begon...

Was er gezegd...

• Dat je opiaten niet te lang mag gebruiken?

• Dat er al na enkele weken verslaving of gewenning kan optreden?

• Dat je op den duur steeds meer nodig hebt om hetzelfde effect te bereiken?
  

“Ik ben nooit gewaarschuwd; als ik dit geweten had was ik er nooit aan begonnen.”

• Dat de bijwerkingen erger worden na langer gebruik?

• Dat je door opiaatgebruik lichamelijk en geestelijk een ander mens kunt worden?

• Dat je na langer gebruik de afhankelijkheid er vanzelf bij krijgt?

"Er werd niet verteld over de risico’s, de afhankelijkheid, en hoe vreselijk moeilijk het is om er weer vanaf te komen."

• Dat langdurig gebruik op den duur meer pijn kan veroorzaken?

• Dat afbouwen heel erg moeilijk is?

• Dat er heftige ontwenningsverschijnselen kunnen optreden?

• Is er verteld dat de kans bestaat dat je de verslavingszorg of zelfs een kliniek nodig hebt om ervan af te komen?"

 "Ik heb geen enkele voorlichting gehad en nu ben ik verslaafd tot en met."

De meest gehoorde reactie op de vragen was simpelweg: “Nee.” Soms nog aangevuld met:

• “Nee… helemaal niets.”

• “Helaas overal een nee.”

• “Nee, nooit iets verteld — en dat heeft mijn leven veranderd.”

• “Nee… had ik het maar geweten.”

• “Nee, en afbouwen was traumatisch.”

• “Nee, en als ik dit geweten had was ik er nooit aan begonnen.”
  

In een inventarisatie onder 41 mensen gaf vrijwel niemand aan voldoende voorlichting te hebben gekregen bij de start van opiaten.

"Had ik ‘t maar geweten… dan was ik er nooit aan begonnen. Nu zit ik eraan vast. Ik ben een ander persoon geworden - mezelf niet meer."

Het patroon is duidelijk en overal hetzelfde

Mensen beginnen aan opiaten in goed vertrouwen: door pijn, na operaties, via ziekenhuis of huisarts.

Niemand verwacht problemen. Maar bijna niemand kreeg uitleg over wat deze middelen op de langere termijn doen — met je pijn, met je lichaam, met je geest.

Bijna iedereen vertelt hetzelfde verhaal:

• ik kreeg de middelen makkelijk voorgeschreven

• recepten werden zonder vragen verlengd

• waarschuwingen bleven uit

• en het afbouwen bleek veel zwaarder dan iemand ooit had verteld

"Pas toen ik al een hele tijd tramadol gebruikte, kwam ik erachter dat stoppen niet zo makkelijk was als ik dacht. Ik ging afbouwen onder begeleiding. Helaas lukte het niet, wat een hel! Een jaar later probeerde ik het weer. Toen pas lukte het."

Afbouwen: intense ontwenningsklachten

Veel mensen vertellen dat afbouwen een van de zwaarste ervaringen uit hun leven was. Intense ontwenningsklachten, paniek, slapeloosheid, trillingen, depressieve gevoelens — zonder dat deze effecten ooit waren besproken. Velen omschrijven het gebruikstraject achteraf als iets waar ze blind in stapten.

Sommigen stopten in paniek te snel, met ernstige gevolgen. In één geval leidde het abrupt moeten stoppen tot een zware epileptische aanval.

Jarenlange gevolgen

Veel mensen gebruiken al 10 tot 25 jaar de opiaten, zonder dat ooit iemand hen uitlegde wat dat betekent. Sommigen waren jongvolwassen of zelfs nog jonger toen ze begonnen — sommigen startten al in de jaren ’90.

Zij hebben nooit de gelegenheid gehad een bewuste keuze te maken.

Een enkeling kreeg wél een waarschuwing

Heel sporadisch kreeg iemand te horen dat afbouwen zwaar kon worden, of dat gewenning optreedt. Maar ook die mensen zeggen:

“Ik wist niet half wat me te wachten stond.”

De kern van dit onderzoekje

Hoe verschillend de verhalen ook zijn, de uitkomst is steeds dezelfde:

Bijna niemand wist waar hij of zij aan begon. En bijna iedereen betaalt daar nu een prijs voor. Kreeg dan echt niemand informatie?

Jawel — maar het waren er heel weinig, en zelfs bij hen was de uitleg vaak onvolledig. Enkele mensen gaven aan dat zij een beetje informatie hadden gekregen, maar dat zij de rest zelf moesten aanvullen door te lezen, googelen of omdat zij een zorgachtergrond hadden. Ze hadden dus niet een volledig beeld, alleen nét iets meer context dan anderen. In verhouding tot alle reacties blijft dit pijnlijk duidelijk: de groep die wél (deels) geïnformeerd was, is piepklein vergeleken met de grote meerderheid die helemaal niks hoorde.