Gecombineerde resultaten Onderzoek Afbouwzorg Nederland
- Analyse AfbouwZORG

- 4 dagen geleden
- 3 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 2 dagen geleden

Onderzoeksthema: de mens achter het afbouwen van opiaten op doktersrecept, zoals oxycodon, fentanyl en tramadol.
In totaal namen 245 mensen deel aan drie onderzoeken binnen Afbouwzorg Nederland.
In alle drie de onderzoeken werden dezelfde twee kernvragen gesteld. De antwoorden hebben we bij elkaar opgeteld. Per vraag konden mensen meerdere opties aankruisen
Welke problemen kwamen mensen tegen tijdens het afbouwen van opiaten?
• Extreme ontwenningsverschijnselen → 114 meldingen (47%)
• Onvoldoende begeleiding → 107 meldingen (44%)
• Afbouwen ging te snel → 79 meldingen (32%)
• Verkeerde adviezen van artsen → 61 meldingen (25%)
Wat had het afbouwen draaglijker kunnen maken?
• Meer aandacht voor lichamelijke klachten en pijn → 123 meldingen (50%)
• Meer deskundigheid van de arts → 111 meldingen (45%)
• Lagere doseringen zouden het afbouwen makkelijker maken → 168 mensen (69%)
• Lagere doseringen belangrijk of essentieel → 168 mensen (69%)
• Huidige afbouwstappen zijn te groot → 130 mensen (53%)
• Ontwenningsklachten bij standaarddoseringen → 133 mensen (54%)
• Meer aandacht voor psychische begeleiding → 85 meldingen (35%)
• Eigen tempo mogen bepalen / meebeslissen → 72 meldingen (29%)
🟧 Waarom deze cijfers belangrijk zijn
De percentages die je hierboven ziet zijn hoog. Sommige uitkomsten liggen rond de helft van alle deelnemers.
Achter ieder cijfer schuilt een mens die probeert te stoppen met oxycodon, tramadol, fentanyl of andere opiaten: middelen die jarenlang onderdeel van zijn of haar leven zijn geweest.
Hoe langer iemand gebruikt, hoe groter de invloed op het dagelijks leven kan worden. Wanneer je gaat afbouwen, wordt die invloed nog groter, omdat afbouwen enorm uitputtend en vermoeiend is.
Werken, sociale contacten, hobby's, slapen, bewegen en zelfs eenvoudige dagelijkse activiteiten kunnen onder druk komen te staan. Sommige mensen zeggen:
"Ik ben mezelf niet meer."
Sommige mensen worden verdrietig, of juist prikkelbaar, of voelen zich gewoon ellendig. Het gebruiken en afbouwen van opiaten zoals oxycodon, fentanyl en tramadol is voor veel mensen een ervaring die een enorme stempel drukt op hun leven. Ook dit komt regelmatig terug:
"Ik schaam me."
Anderen ervaren juist het tegenovergestelde. Zij zijn zo vergroeid geraakt met hun medicatie dat zij zeggen:
"Zonder oxycodon ben ik helemaal geen leuk mens."
Plan AfbouwZORG: Veiliger en effectiever opiaten afbouwen
In het Plan AfbouwZORG beschrijven wij hoe deze begeleiding volgens ons veiliger en effectiever kan worden ingericht.
Het waren juist de bovenstaande signalen die voor ons de aanleiding vormden om te beginnen met het ontwikkelen van het Plan AfbouwZorg.
Want de problemen die mensen beschrijven tijdens het afbouwen van opiaten op doktersrecept zijn niet klein of incidenteel - integendeel. En ze komen steeds opnieuw terug.
Wat er nodig is, is meer kennis, meer aandacht en uiteindelijk een andere vorm van begeleiding. Met meer tijd, meer expertise en meer ruimte voor de patiënt.
Zodra het Plan AfbouwZorg wordt gepubliceerd wordt het naar deze pagina doorgelinkt.
🟧 Belangrijk signaal
Ernstige ontwenningsverschijnselen, gebrek aan maatwerk en onvoldoende deskundigheid worden door veel deelnemers genoemd als grote problemen bij het afbouwen. Ook in de andere onderzoeksrondes keren deze problemen steeds opnieuw terug.
De behoefte aan meer en ook betere begeleiding is groot: meer specialisatie, gespecialiseerde begeleiding, kleinere afbouwstappen en meer ruimte voor maatwerk. 🟧 Opvallend patroon
De problematiek van het afbouwen lijkt vooral te draaien om vier terugkerende thema's: ontwenningsverschijnselen, begeleiding, deskundigheid en maatwerk.
Maar de oplossingen blijken veel persoonlijker en complexer. De problemen die mensen ervaren wanneer ze opiaten gaan afbouwen zijn vaak herkenbaar en terugkerend.
🟧 Door wie werden de deelnemers begeleid tijdens hun afbouwtraject?
In een van de latere onderzoeksrondes werd deelnemers ook gevraagd door wie zij tijdens het afbouwen werden begeleid. Uitkomst:
Huisarts → 53
Specialist → 14
Pijnpoli → 8
Verslavingszorg ambulant → 9
Verslavingszorg intern → 3
Geen begeleiding, eigen keuze → 5
Geen begeleiding, arts werkte niet mee → 2
Zelf tempo / begeleiding indien nodig → 10

Wat dit onderzoek niet laat zien: de verborgen gevolgen
• hoeveel afbouwpogingen mensen al achter de rug hebben
• hoeveel impact een vastgelopen afbouwtraject kan hebben op iemands leven
• hoeveel mensen uiteindelijk stoppen met het afbouwen van opiaten
• hoeveel mensen buiten beeld raken van de reguliere zorg
• hoeveel mensen uit wanhoop op zoek gaan naar andere oplossingen
👉 Jouw ervaring delen kan nog steeds in het Onderzoek Afbouwzorg Nederland
Bekijk ook andere onderzoeksresultaten
Dit onderzoek maakt deel uit van de serie Analyse Afbouwzorg van Opiaten Afbouwen. Hier publiceren we de resultaten van onderzoeken, polls en praktijkervaringen van ruim 700 resondentenmensen die opiaten afbouwen.
Meer ervaringen en onderzoeksresultaten vind je hier:
Clonidine helpt tegen ontwenningsverschijnselen: maar wordt het ook voorgeschreven...?


